Badania krwi u psa i kota – co mówi morfologia i biochemia
Badania krwi u psa i kota – co mówi morfologia i biochemia
Badanie krwi to jedno z podstawowych narzędzi diagnostycznych, jakie ma do dyspozycji lekarz weterynarii. Daje ogromną ilość informacji o stanie zdrowia zwierzęcia – pozwala wykryć choroby, które nie dają jeszcze objawów klinicznych, monitorować przebieg leczenia i oceniać ryzyko przed zabiegami chirurgicznymi. Mimo to wielu właścicieli zwierząt nie rozumie, co oznaczają liczby w wynikach.
Kiedy zleca się badania krwi?
Lekarz weterynarii może zlecić badanie krwi w wielu sytuacjach:
- Przed znieczuleniem – obowiązkowe badanie przed każdym zabiegiem chirurgicznym
- Przy objawach chorobowych – osłabienie, brak apetytu, wymioty, biegunka
- Badania kontrolne u seniorów – zalecane 1–2 razy w roku u zwierząt powyżej 7–8 roku życia
- Monitorowanie przewlekłych chorób – np. nerki, wątroba, cukrzyca, tarczyca
- Podczas szczepień i wizyt profilaktycznych – opcjonalnie, jako pogłębiona diagnostyka
Morfologia krwi – co się bada?
Morfologia (CBC – Complete Blood Count) ocenia komórki krwi:
Czerwone krwinki (erytrocyty) – RBC
Transportują tlen z płuc do tkanek. Obniżona liczba świadczy o anemii (niedobory żelaza, krwawienie wewnętrzne, choroby szpiku). Podwyższona – o odwodnieniu lub chorobach szpiku.
Hemoglobina (HGB) i hematokryt (HCT)
Hematokryt to odsetek krwinek czerwonych w całości krwi. Wraz z hemoglobiną odzwierciedla zdolność transportu tlenu. Niskie wartości sugerują anemię.
Białe krwinki (leukocyty) – WBC
Komórki układu odpornościowego. Podwyższona liczba (leukocytoza) zwykle wskazuje na zakażenie bakteryjne, stan zapalny lub nowotwór. Obniżona (leukopenia) może świadczyć o wirusowej infekcji lub immunosupresji.
Rozmaz krwi – rodzaje leukocytów
- Neutrofile – pierwsze na froncie walki z bakteriami; ich wzrost to sygnał infekcji
- Limfocyty – odpowiedź immunologiczna długoterminowa
- Eozynofile – rosną przy alergiach i pasożytach
- Bazofile i monocyty – rzadziej oceniane, ale istotne
Płytki krwi (trombocyty) – PLT
Odpowiadają za krzepnięcie. Niskie wartości mogą prowadzić do skaz krwotocznych.
Biochemia krwi – co się bada?
Biochemia ocenia funkcję narządów wewnętrznych poprzez pomiar enzymów i metabolitów:
Nerki
- Mocznik (BUN) i kreatynina – wzrastają przy niewydolności nerek; podwyższona kreatynina to jeden z pierwszych sygnałów uszkodzenia nerek
- SDMA – nowy, czuły marker uszkodzenia nerek (wykrywa problem wcześniej niż kreatynina)
Wątroba
- ALT (ALAT) – enzym wątrobowy; wzrost wskazuje na uszkodzenie hepatocytów
- ALP (fosfataza alkaliczna) – wzrasta przy chorobach wątroby, kości i przy leczeniu glikokortykoidami
- Bilirubina – podwyższona przy żółtaczce
Trzustka
- Amylaza i lipaza (cPLI u psów, fPLI u kotów) – wzrastają przy zapaleniu trzustki
Metabolizm
- Glukoza – wysoka przy cukrzycy, niska przy hipoglikemii
- Białko całkowite i albuminy – odzwierciedlają stan odżywienia i funkcję wątroby
- Elektrolity (sód, potas, wapń) – ważne przy zaburzeniach nawodnienia, chorobach nerek i serca
Jak interpretować wyniki?
Wyniki badań krwi należy zawsze interpretować w kontekście klinicznym – objawów, historii choroby i gatunku zwierzęcia. Normy dla psów i kotów różnią się znacznie od ludzkich wartości referencyjnych. Nawet nieznaczne odchylenia mogą być klinicznie istotne lub zupełnie niegroźne – ocena należy do lekarza weterynarii.
Żeby lepiej ocenić pracę nerek i dróg moczowych, wyniki krwi warto zestawiać także z badaniem moczu u psa i kota, a u seniorów pomocne są również poradniki o badaniach profilaktycznych starszego psa i starszego kota.
Regularne badania krwi w ramach profilaktyki pozwalają wykryć wiele chorób zanim dadzą objawy. Skontaktuj się z weterynarz Bielsko i umów badanie kontrolne dla swojego pupila.
Nasza przychodnia Karpacka w Bielsku-Białej posiada swoje laboratorium w którym wykonujemy badania krwi na miejscu, z szybką diagnostyką wyników.