Gdy mówimy o skręcie żołądka, większość ludzi kojarzy to po prostu jako «wzdęcie». Tymczasem medyczne określenie GDV (Gastric Dilatation-Volvulus) kryje w sobie stan, który potrafi zabrać zdrowe zwierzę w ciągu kilku godzin. Choć najbardziej narażone są duże i ogromne rasy psów — dogi, owczarki, wielkie dogi, dobermany — zdarza się ono także u średnich psów, a nawet kotów. Nie jest to więc kwestia «czy», tylko «kiedy» i «czy zdążymy na czas».

Co dokładnie dzieje się ze żołądkiem?

Wyobraź sobie żołądek, który nagle wypełnia się gazami, płynami albo niestrawionym pokarmem. Ściany się rozciągają, a potem cała struktura obraca się wokół własnej osi. Efekt? Żołądek zamyka się jak pułapka — ani treść pokarmowa nie może wyjść, ani gazy się wydostać. Co gorsza, podczas tego obrotu uciskane są główne naczynia krwionośne. Krew przestaje swobodnie krążyć, żołądek zaczyna tracić dotlenienie, a organizm wpada w stan wstrząsu.

Od momentu pojawienia się pierwszych objawów do krytycznej sytuacji może minąć naprawdę mało czasu. Każda godzina, którą właściciel czeka «czy samo przejdzie», to realne ryzyko, którego nie da się cofnąć.

Jak rozpoznać skręt żołądka? Sygnały, których nie wolno ignorować

Najbardziej przerażające w GDV jest tempo. Rano pupil jeszcze biega i je, a wieczorem leży bez sił. Oto co możesz zaobserwować:

Brzuch nabrzmiewa w widoczny sposób — staje się napięty jak bęben, twardy w dotyku. To jeden z najbardziej rozpoznawalnych znaków.
Pupil jest niespokojny — choda w kółko, nie może znaleźć sobie miejsca, przysiada i znowu wstaje, wygląda na zestresowanego i zdezorientowanego.
Wymioty bez rezultatu — to klasyczny objaw. Widzisz ruchy wymiotne, ale nic nie wychodzi. Czasem pojawia się tylko biała pena.
Dużo śliny — czasem gęstej, czasem pienistej. Organizm próbuje zareagować na dyskomfort w obrębie jamy brzusznej.
Szybki oddech i przyspieszone bicie serca — nawet jeśli pies akurat nie biega, oddycha ciężko, jak po długim wysiłku.
Słabość postępująca z każdą minutą — pupil zaczyna się chwiać, upada, nie chce już wstać.
Dziąsła blakną lub sinieją — normalnie powinny być różowe. Jeśli stają się blade, szare czy wręcz fioletowe, oznacza to, że krążenie jest zaburzony.
Reakcja na dotyk brzucha — wiele zwierząt broni się przed dotykiem w tej okolicy, warczą, cofają się albo przyjmują pozycję «modlitewną» (przednie łapy na ziemi, tył podciągnięty).
Zapaść — w końcowej fazie pies traci przytomność. To już etap, gdy liczy się każda minuta.

Nie musisz czekać, aż pojawią się wszystkie te symptomy. Wystarczy jeden-dwa — zwłaszcza jeśli Twój pies należy do rasy predysponowanej — żeby zadzwonić do weterynarza i jechać na pogotowie.

Jak leczy się skręt żołądka?

Gdy dostajesz psa z podejrzeniem GDV do kliniki, zespół weterynaryjny działa bardzo szybko. Pierwszy krok to stabilizacja — zwykle zakłada się cewnik do żyły obwodowej, podaje płyny dożylnie, aby podnieść ciśnienie, i odbarcza żołądek. Odbarczenie może nastąpić przez wprowadzenie grubosondy przez przełyk albo — jeśli to niemożliwe — poprzez nakłucie ściany brzucha specjalną igłą. Dzięki temu ciśnienie wewnątrz żołądka spada, a krążenie nieco się poprawia.

Ale to dopiero początek. Następnie konieczny jest zabieg operacyjny. Chirurg przywraca żołądek do prawidłowego położenia, sprawdza, czy tkanka nie uległa martwicy, a potem przyszyla żołądek do ściany jamy brzusznej. Tę procedurę nazywamy gastropeksją. Dzięki niej żołądek nie może się już ponownie przekręcić.

W naszej przychodni działamy według sprawdzonych protokołów — od diagnostyki obrazowej (RTG, USG), przez stabilizację, po operację i opiekę poszczepenną. Po zabiegu pacjent trafia na oddział intensywnej terapii, gdzie monitorujemy rytm serca, ciśnienie, temperaturę i parametry krwi. Rekonwalescencja trwa kilka dni, a pełna regeneracja może zająć nawet kilka tygodni.

Niestety, mimo najlepszej opieki, statystyki są surowe: śmiertelność po GDV wynosi od 20% do 45%. Im szybciej pupil trafi pod opiekę, tym większa szansa na sukces.

Co możesz zrobić, żeby zmniejszyć ryzyko?

Nie da się całkowicie wyeliminować ryzyka — genetyka i budowa ciała rasy odgrywają tu ogromną rolę. Ale są rzeczy, które realnie wpływają na bezpieczeństwo Twojego pupila:

Karm mniejszymi porcjami — zamiast jednego dużego posiłku, podziel rację na dwa lub trzy mniejsze. To jeden z najważniejszych kroków, jaki możesz podjąć.
Czekaj po jedzeniu — przynajmniej godzinę (a najlepiej dwie) po posiłku nie angażuj psa w aktywną zabawę, bieganie czy skakanie. Spokojny spacer jest OK, burzliwe zabawy na podwórku — już nie.
Pilnuj wagi — nadmiar kilogramów obciąża cały układ trawienny i zwiększa podatność na problemy.
Stwórz spokojną atmosferę przy miskach — jeśli pies je w stresie, połyka dużo powietrza razem z pokarmem. To dodatkowy czynnik ryzyka.
Nie używaj misek zawieszanych — popularne «miseczki podnoszące głowę» mają przeciwny skutek. Badania pokazują, że mogą wręcz zwiększać ryzyko GDV.
Chodź na regularne kontrole — weterynarz zauważy zmiany, zanim Ty je zobaczysz. A jeśli Twój pies należy do rasy predysponowanej, warto porozmawiać o profilaktycznej gastropeksji — np. podczas kastracji lub usunięcia napletka.

Przy nagłych objawach przewodu pokarmowego warto też znać zasady pierwszej pomocy zwierzęciu, a przy przewlekłych problemach z połykaniem pomocny będzie tekst o megaesofagusie u psów.

Na koniec

Skręt żołądka to jedna z tych sytuacji, w której instynkt właściciela i szybkość reakcji decydują o życiu pupila. Im szybciej zrozumiesz, co się dzieje, i im szybciej trafisz do kliniki, tym lepsze rokowania. Jeśli masz psa rasy predysponowanej — poznaj te objawy na pamięć. Lepiej przyjechać na konsultację i usłyszeć «to nic poważnego» niż czekać zbyt długo.

Masz pytania lub chcesz umówić wizytę kontrolną? Skontaktuj się z nami. Jesteśmy tu dla Ciebie i Twojego pupila — codziennie, z pełnym zaangażowaniem.