Dlaczego serce psa choruje?

Serce psa – podobnie jak serce człowieka – może ulegać chorobom z wiekiem, na skutek genetycznych predyspozycji lub infekcji. Schorzenia sercowe u psów dzielimy na dwie główne grupy:

Choroby zastawek – najczęstsze u małych ras; prowadzą do niedomykalności zastawek i cofania się krwi
Kardiomiopatie – schorzenia mięśnia sercowego; najczęstsze u dużych ras

Szacuje się, że choroby układu krążenia dotyczą nawet 10% wszystkich psów, a u psów powyżej 10 roku życia odsetek ten jest znacznie wyższy.

Rasy szczególnie predysponowane

Choroby zastawek (MMVD):

Cavalier King Charles Spaniel – choroba dotyka niemal wszystkich osobników w starszym wieku
Sznaucer miniaturowy
Maltańczyk, chihuahua, pudel

Kardiomiopatia rozstrzeniowa (DCM):

Doberman pinscher
Bokser
Chart irlandzki, dog niemiecki
Cocker spaniel

Objawy chorób serca u psa

Choroba serca rozwija się latami, a pierwsze objawy mogą być subtelne. Opiekunowie często dostrzegają je dopiero w zaawansowanym stadium.

Wczesne sygnały ostrzegawcze:

Nietolerancja wysiłku – pies szybko się męczy, odmawia dłuższych spacerów
Kaszel – zwłaszcza w nocy lub po wysiłku, może być mylony z kaszlem kenelowym
Szybsze oddychanie w spoczynku (powyżej 30 oddechów na minutę)
Nagłe omdlenia lub epizody słabości
Utrata masy ciała mimo dobrego apetytu

Zaawansowane objawy:

Wodobrzusze – powiększony, napięty brzuch (zastój krwi w krążeniu wrotnym)
Płyn w klatce piersiowej – ciężka duszność, pies oddycha z otwartą pyszczką
Niebieskawe błony śluzowe (sinica)
Całkowita nietolerancja wysiłku

Diagnostyka kardiologiczna

Każdy pies po 6. roku życia powinien mieć regularnie osłuchiwany szmer sercowy. W przypadku wykrycia szmeru lub objawów klinicznych weterynarz może zlecić:

EKG – ocena rytmu serca i zaburzeń przewodzenia
Echokardiografia (USG serca) – kluczowe badanie oceniające strukturę i funkcję serca
RTG klatki piersiowej – ocena wielkości serca i ewentualnego płynu w płucach
Ciśnienie tętnicze – nadciśnienie wtórne jest częstym powikłaniem
Morfologia i biochemia krwi – ocena funkcji nerek i wątroby przed wdrożeniem leków

Badania te są bezbolesne, a echokardiografia zajmuje zazwyczaj 20–30 minut.

Leczenie i farmakoterapia

Choroby serca u psów nie można całkowicie wyleczyć, ale odpowiednio wdrożona farmakoterapia może przez wiele lat utrzymywać psa w dobrej formie. Stosowane leki to m.in.:

Pimobendan – zwiększa siłę skurczu serca i rozszerza naczynia krwionośne; wg wytycznych ACVIM 2019 (badanie EPIC) zalecany już w stadium przedklinicznym B2 (powiększone serce, brak objawów), co opóźnia wystąpienie niewydolności średnio o ok. 15 miesięcy
ACE-inhibitory (enalapril, benazepril) – zmniejszają obciążenie serca
Diuretyki (furosemid; w zaawansowanej niewydolności alternatywnie torasemid, który wykazuje wyższą skuteczność) – usuwają nadmiar płynów z organizmu
Digoksyna – stosowana wąsko, wyłącznie przy migotaniu przedsionków do kontroli częstości rytmu; w większości przypadków zastępowana przez diltiazem lub beta-blokery

Dawkowanie i dobór leków są zawsze indywidualne – nigdy nie podawaj psu leków sercowych bez konsultacji z weterynarzem!

Zmiany w stylu życia

Ograniczenie intensywnych aktywności – krótsze, spokojne spacery
Dieta niskosodowa (ograniczenie soli) – zmniejsza retencję płynów
Monitorowanie masy ciała i kondycji
Regularne wizyty kontrolne co 3–6 miesięcy

Kiedy jechać na pogotowie?

Jeśli pies:

Oddycha z wyraźnym wysiłkiem lub otwartą pyszczką
Zemdlał lub nie może wstać
Ma gwałtownie powiększony brzuch

– natychmiast skontaktuj się z pogotowiem weterynaryjnym w Bielsku-Białej. Ostra niewydolność serca jest stanem zagrożenia życia wymagającym natychmiastowej pomocy.

Regularne badania – klucz do wczesnego wykrycia

Nie czekaj na objawy. Regularne badania kardiologiczne, zwłaszcza u predysponowanych ras, pozwalają wykryć chorobę we wczesnym stadium i wdrożyć leczenie, które znacząco wydłuży życie Twojego psa.